Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến nhận thức của nông hộ trong sản xuất cà phê theo chứng nhận chỉ dẫn địa lý tại tỉnh Lâm Đồng
DOI:
https://doi.org/10.55250/Jo.vnuf.15.2.2026.130-138Từ khóa:
Cà phê, chỉ dẫn địa lý, Lâm Đồng, mô hình logit đa thứcTóm tắt
Chỉ dẫn địa lý (GI) trong sản xuất cà phê không chỉ xác định nguồn gốc mà còn bảo hộ danh tiếng, chất lượng và đặc tính sản phẩm gắn với tri thức địa phương. Việc đánh giá nhận thức của nông hộ về chỉ dẫn địa lý ảnh hưởng đến sự sẵn lòng sản xuất cà phê của họ và xác định con đường cơ bản để duy trì những phẩm chất độc đáo của các sản phẩm cà phê có chỉ dẫn địa lý. Nghiên cứu này nhằm phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến nhận thức của nông hộ trong sản xuất cà phê theo chứng nhận chỉ dẫn địa lý tại tỉnh Lâm Đồng. Dữ liệu được thu thập thông qua phỏng vấn trực tiếp 604 nông hộ trồng cà phê. Kết quả nghiên cứu cho thấy, các biến trong mô hình giải thích được 34,08% khả năng thay đổi nhận thức của nông hộ trong sản xuất cà phê theo chứng nhận GI. Kết quả của mô hình hồi quy logit đa thức cũng chỉ ra các yếu tố như trình độ học vấn, kinh nghiệm, thu nhập từ cà phê, sử dụng thiết bị công nghệ, liên kết trong sản xuất và khuyến nông có ảnh hưởng tích cực trong thay đổi nhận thức của nông hộ. Ngược lại, biến tuổi chủ hộ ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng nhận thức của nông hộ về sản xuất cà phê theo chứng nhận GI. Qua đó, để nâng cao nhận thức của nông hộ về sản xuất cà phê theo chỉ dẫn địa lý thì cần tăng cường công tác khuyến nông, nâng cao việc sử dụng thiết bị công nghệ và cải thiện liên kết trong sản xuất của nông hộ.
Tài liệu tham khảo
[1]. Daliane Teixeira Silva, Cleiton Braga Saldanha, Luis Oscar Silva Martins, Jerisnaldo Matos Lopes & Marcelo Santana Silva (2023). Coffee Production and Geographical Indications (GI): An Analysis of the World Panorama and the Brazilian Reality. Journal of Sustainable Development. 16(3): 47-62
DOI: 10.5539/jsd.v16n3p47.
[2]. R. Gruter, T. Trachsel, P. Laube & I. Jaisli (2022). Expected global suitability of coffee, cashew and avocado due to climate change. PLoS One. 17(1): e0261976. DOI: 10.1371/journal.pone.0261976.
[3]. Quảng Tuệ (2025). Xuất khẩu cà phê đạt kỷ lục 5,48 tỷ USD năm 2024.
Truy cập từ: https://vneconomy.vn/xuat-khau-ca-phe-dat-ky-luc-5-48-ty-usd-nam-2024.htm.
[4]. Vicofa (2025). Xuất khẩu cà phê niên vụ 2023 - 2024 lập kỷ lục 5,43 tỷ USD.
Truy cập từ: https://vicofa.org.vn/xuat-khau-ca-phe-nien-vu-2023-2024-lap-ky-luc-543-ty-usd-bid2570.html.
[5]. Phan Ngọc Trâm (2023). Bảo hộ chỉ dẫn địa lý cho cà phê Việt – có cần động lực?
Truy cập từ: https://thesaigontimes.vn/bao-ho-chi-dan-dia-ly-cho-ca-phe-viet-co-can-dong-luc/.
[6]. Carlos M. Correa (2005). The Trips Agreement and Developing Countries. The World Trade Organization: Legal, Economic and Political Analysis. 2010-2046.
[7]. Núbia Moura Ribeiro, Marta Aparecida Rodrigues De Oliveira & Marcelo Santana Silva (2020). Oportunidades e Entraves Para a Proteção por Indicação de Procedência para os Biscoitos Artesanais de Vitória da Conquista-BA. Redes. 25: 2592-2615.
DOI: 10.17058/redes.v25i0.15115.
[8]. Michel Rocha Baqueta, Enrique Anastácio Alves, Patrícia Valderrama & Juliana Azevedo Lima Pallone (2023). Brazilian Canephora coffee evaluation using NIR spectroscopy and discriminant chemometric techniques. Journal of Food Composition and Analysis. 116. DOI: 10.1016/j.jfca.2022.105065.
[9]. Lennart Schussler (2009). Protecting ‘Single-Origin Coffee’ within the Global Coffee Market: The Role of Geographical Indications and Trademarks. Estey Journal of International Law and Trade Policy. 10(1): 149-185.
[10]. P. Laksono, Irham, J. H. Mulyo & A. Suryantini (2022). Farmers' willingness to adopt geographical indication practice in Indonesia: A psycho behavioral analysis. Heliyon. 8(8): e10178.
DOI: 10.1016/j.heliyon.2022.e10178.
[11]. S. Wulandari & Y. Ferry (2021). Strategies on technology management for coffee smallholder to promote the smart farming implementation. IOP Conference Series: Earth and Environmental Science. 759(1): 012057. DOI: 10.1088/1755-1315/759/1/012057.
[12]. W.G. Cochran (1963). Sampling techniques. 2nd edition. John Wiley & Sons.
[13]. D. Israel Glenn (1992). Sampling the Evidence of Extension Program Impact. (PEOD-5). Program Evaluation and Organizational Development, Institute of Food and Agricultural Sciences, University of Florida.
[14]. Widodo, Pandu Laksono, Ashari Diah Arina & Hanapi (2023). Smallholder Farmers’ Perception on Coffee Production under Geographical Indication Scheme. E3S Web of Conferences. 444.
DOI: 10.1051/e3sconf/202344402022.
[15]. Pannapa Changpetch & Dennis K. J. Lin (2012). Selection of multinomial logit models via association rules analysis. WIREs Computational Statistics. 5(1): 68-77. DOI: 10.1002/wics.1242.
[16]. Fadiji T. Maisule S., Barnabas T., Aluko, Sennuga S. (2025). Analysis of Small-Scale Farmers’ Perception of the Effect of Insurgency on Food Security in Borno State, Nigeria. Global Academic Journal of Agriculture and Biosciences. 7(02): 23-35.
DOI: 10.36348/gajab.2025.v07i02.002.
[17]. Aziz Mansya Patria & Jangkung Handoyo Mulyo (2022). Farmers’ Perception Of The Implementation Of Farmer Cards Policy In Klaten Regency. Agro Ekonomi. 33(1): 1-10. DOI: 10.22146/ae.63497.
[18]. Dessie Sisay Ashagrie & Gizachew Damtie Nigusie (2025). Farmers’ perceptions and adoption of contract farming: empirical evidence from malt barley farmers in Northern Ethiopia. Discover Agriculture. 3(1): 120. DOI: 10.1007/s44279-025-00306-4.
[19]. Lê Thị Thu Hương (2024). Nhận thức của nông dân về chuyển đổi số trong lĩnh vực nông nghiệp: Trường hợp nghiên cứu tại tỉnh Thái Bình. Tạp chí Kinh tế và Phát triển. 73-82. DOI: 10.33301/jed.vi.1768.
[20]. Jiaojiao Wang, Ya Luo, Yajie Ruan, Shengtian Yang, Guotao Dong, Ruifeng Li, Wenhao Yin & Xiaoke Liang (2025). Perceptions and Adaptive Behaviors of Farmers. Water. 17(13): 1993. DOI: 10.3390/w17131993.
[21]. Yashwant Singh Rathore & Manmeet Kaur (2025). Farmers Perception and Association between the Profile of Farmers About Diggi Based Farming System. Gujarat Journal of Extension Education. 39(1): 186-192. DOI: 10.56572/gjoee.2025.39.1.0030.
[22]. Sunil Kumar, Gopal Sankhala & Priyajoy Kar (2021). Assessment of Farmers Perception about Farmer Producer Companies in India. SSRN Electronic Journal. DOI: 10.2139/ssrn.3809516.
[23]. Hồ Thanh Tâm (2017). Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến nhận thức về biến đổi khí hậu của nông dân trồng lúa tỉnh Sóc Trăng Tạp chí Khoa học Trường Đại học Cần Thơ. 50(D): 9-18. DOI: 10.22144/jvn.2017.048.
[24]. Phu Nguyen‐Van, Cyrielle Poiraud & Nguyen To‐The (2016). Modeling farmers’ decisions on tea varieties in Vietnam: a multinomial logit analysis. Agricultural Economics. 48(3): 291-299.
DOI: 10.1111/agec.12334.
