NGHIÊN CỨU HIỆN TƯỢNG CHUYỂN PHA CỦA VẬT LIỆU TỪ TRONG MÔ HÌNH 2D XY TỔNG QUÁT MẠNG HAI CHIỀU VỚI TƯƠNG TÁC NEMATIC BẬC HAI - Vũ Cẩm Bình, Nguyễn; Bích Linh, Lưu; Thị Toàn Thư, Bùi; Hữu cương, Nguyễn; Xuân Núi, Dương; Khắc Điền, Nguyễn; Xuân Việt, Đào (TẠP CHÍ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ LÂM NGHIỆP, 2018)
Mô hình XY tổng quát với tương tác nematic bậc hai (q = 2) có thể mô tả hiện tượng chuyển pha tại nhiệt độ thấp trong chất siêu lỏng He3 (Metropolis, 1953), màng tinh thể lỏng (Metropolis, 1953), màng mỏng từ (Kurshunov, 1985)... Trong mô hình này, ngoài tương tác trao đổi spin-spin (các cặp xoáy spin nguyên (chu kỳ 2π)) còn có tương tác nematic bậc hai (xuất hiện thêm các cặp xoáy spin bán nguyên (chu kỳ π)). Sự tồn tại đồng thời của các cặp xoáy nguyên và cặp xoáy bán nguyên làm cho mô hình xuất hiện nhiều pha mới và chuyển pha khác thường so với mô hình XY thông thường. Trong mô hình XY tổng quát với tương tác bậc hai, kết quả của các nhóm trước chỉ ra rằng, mô hình này xuất hiện ba pha khác nhau là: pha thuận từ (P), pha nematic (N), pha sắt từ thông thường (F). Tuy nhiên, sự chuyển pha giữa các pha gần điểm 3 (Δ ≈ 0,35) trên giản đồ pha trong mô hình này chưa thực sự rõ ràng. Vì vậy, trong nghiên cứu này, chúng tôi tập trung khảo sát và xây dựng lại giản đồ pha của mô hình bằng phương pháp mô phỏng Monte Carlo và quan tâm đến vùng gần điểm 3 trong mô hình. Các đại lượng vật lý thống kê cơ bản được tính toán trong mô hình là độ từ hóa, nhiệt dung riêng, độ tự cảm từ.